Poszukujesz psychologa sportu lub pracy w Gdynii? Niesiemy pomoc w naszym gabinecie.

Współczesne zainteresowanie psychologiami Wschodu

Jedną z przyczyn, dla której niektórzy psychologowie zachodni zainteresowali się ostatnio terapiami Wschodu, jest to, że doświadczyli oni tego, co nasze teorie przeważnie pomijają. Można tu przytoczyć dobrze znany przypadek kanadyjskiego psychiatry R.M. Bucke’a. Jego przeżycie miało miejsce podczas wizyty w Anglii w roku 1872:

On i dwóch jego przyjaciół spędzili wieczór na czytaniu Wordswortha, Shelleya, Keatsa, Browninga, a szczególnie Whitmana. Wyszli o północy, a on udał się w długą drogę dwukółką. Jego umysł, głęboko pogrążony w ideach, obrazach i uczuciach wywołanych lekturą i rozmowami tego wieczoru, ogarniały pogoda i spokój. Odczuwał stan cichego, jak gdyby biernego zadowolenia.

Nagle, bez niczego, co by to zapowiadało, został ogarnięty przez coś, co mogło wyglądać na płonącą chmurę. Przez chwilę uważał, że znalazł się w ogniu, jak gdyby w środku płonącego wielkiego miasta. Jednak w następnym momencie pojął, że to światło jest w nim samym.

Bezpośrednio po tym ogarnęło go uczucie tryumfu, niezmiernej radości, któremu towarzyszyła, czy też była następstwem, trudna do opisania intelektualna iluminacja (Bucke, 1969, s. III).

Później Bucke miał mówić o swoim doświadczeniu jako o przebłysku „kosmicznej świadomości”, używając sformułowania Walta Whitmana, dziewiętnastowiecznego poety amerykańskiego, które ten zapożyczył z indyjskiej filozofii wedyjskiej. Stosując ten wschodni termin, aby zinterpretować niezwykły stan swej psychiki, Bucke był jednym z pierwszych, którzy zwrócili się ku Wschodowi szukając tam wyjaśnienia owych stanów śwadomości, o których psychologia Zachodu ma tak mało do powiedzenia. Psychologia w oczach Bucke’a potrafiła określić takie stany świadomości, jakich doświadczył on owej nocy, jedynie w kategoriach psychopatologicznych.

Współczesne zainteresowanie psychologiami Wschodu może wynikać ze wzrastającej częstotliwości występowania takich odmiennych stanów świadomości, jakie przeżył Bucke, a którymi nasze teorie psychologiczne się nie zajmują. Nasze obecne teorie psychologiczne mają niewiele do powiedzenia o takich stanach – wywołanych przez narkotyki, medytację czy w inny sposób – co współbrzmiałoby z doświadczeniem osób, które je przeżywają. Wiele wschodnich psychologii pozwala rozumieć odmienne stany świadomości, nadając sens tym często wprowadzającym w zakłopotanie doświadczeniom.

Jakkolwiek psychologie Wschodu są zainteresowane stanami świadomości i prawami rządzącymi jej przemianą, to zawierają również wyraźnie sformułowane teorie osobowości. Celem, jaki stawiają sobie psychologowie Wschodu, jest przekształcenie świadomości jednostki polegające na przekroczeniu ograniczeń narzuconych przez nawyki, które tworzą ludzką osobowość. Uwolnienie się od tych ograniczeń wymaga przezwyciężenia różnych przeszkód, specyficznych dla każdego typu osobowości. Poniżej zajmiemy się wpływem, jaki wywarły te wschodnie psychologie na myśl Zachodu, a następnie przedstawimy teorię osobowości zawartą w Abhidhammie.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.